Przepisy o bhp przy urządzeniach energetycznych będą łaskawsze dla niekwalifikowanych

Przepisy o bhp przy urządzeniach energetycznych będą łaskawsze dla niekwalifikowanych

Przepisy o bhp przy urządzeniach energetycznych będą łaskawsze dla niekwalifikowanych

W końcówce roku planowana jest zmiana rozporządzenia ministra energii w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych. Jest to jedna z ważniejszych regulacji dla elektryka pomiarowca, ponieważ istotnie rzutuje na sposób wykonania prac pomiarowych (kodeksowo prace pomiarowe są uznawane za prace stwarzające możliwość wystąpienia szczególnego zagrożenia dla zdrowia i życia ludzkiego) i też de facto wpływa na koszty i czas wykonania pomiarów.

W dniu 21 maja 2018 r. został przedstawiony projekt rozporządzenia ministra energii, które ma zastąpić obecnie obowiązujące rozporządzenia ministra gospodarki z 28 marca 2013 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy urządzeniach energetycznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 492).

Rozporządzenie dotyczy urządzeń, instalacji i sieci w rozumieniu przepisów ustawy Prawo energetyczne, stosowanych w technicznych procesach wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, dystrybucji, magazynowania oraz użytkowania paliw lub energii.

Nowy projekt ma m.in. na celu ujednolicenie definicji, pojęć używanych w energetyce zarówno w obszarze organizacji prac, jak i w sferze eksploatacji urządzeń energetycznych.

Doprecyzowano m.in. definicje:

- urządzeń energetycznych – ponieważ u przemysłowych odbiorców energii występują powtarzalne problemy ze zdefiniowaniem granicy urządzenia energetycznego oraz odbiornika energii, co skutkuje błędnym opracowaniem instrukcji eksploatacji urządzeń lub opracowane procedury eksploatacji są nieprawidłowe;

- prac eksploatacyjnych – praktyka stosowania obowiązującego rozporządzenia oraz wyniki przeprowadzonych kontroli wskazują na konieczność ponownego zdefiniowania pojęcia prac eksploatacyjnych oraz osób funkcyjnych występujących w strukturze organizacji bezpiecznej pracy w energetyce. Stwierdzono bowiem problemy przy organizacji prac wykonywanych przy urządzeniach energetycznych, dotyczące kwalifikacji osób wykonujących prace eksploatacyjne przy urządzeniach energetycznych. Jak wyjaśnia ministerstwo, jest to przyczyną nowelizacji treści § 6 obecnie obowiązującego rozporządzenia. W zmienionych paragrafach będą określone przypadki, kiedy i na jakich warunkach będzie możliwe dopuszczenie osób niekwalifikowanych do prac pomocniczych przy urządzeniach energetycznych, niebędących pracami eksploatacyjnymi, do wykonywania których nie jest wymagane posiadanie kwalifikacji. Ma to się odbywać pod odpowiednim nadzorem, w celu zapewnienia bezpieczeństwa tych osób.

Dziś cały zespół pracowników wykonujących prace przy urządzeniach energetycznych musi być kwalifikowany i upoważniony przez prowadzącego eksploatację. Skutkuje to tym, że osoby wykonujące prace pomocnicze przy urządzeniach energetycznych muszą również posiadać przewidziane w przepisach kwalifikacje.

Według autorów projektu zmiany w rozporządzeniu pozwolą na odpowiedni dobór członków zespołów wykonujących prace przy urządzeniach i instalacjach energetycznych pod kątem liczebności i kwalifikacji, zapewnienie właściwego nadzoru nad wykonaniem prac oraz przygotowaniem i uporządkowaniem miejsca pracy po jej wykonaniu.

Dodano nowe definicje, m.in. takie jak:

- prace pomocnicze przy urządzeniach energetycznych – są to roboty niebędące pracami eksploatacyjnymi, do których zalicza się w szczególności prace: budowlane, malarskie, porządkowe, pielęgnacyjne, transportowe oraz związane z obsługą sprzętu zmechanizowanego,

- poleceniodawcy – osoba upoważniona pisemnie przez prowadzącego eksploatację urządzeń energetycznych do wydawania poleceń pisemnych i ustnych, posiadająca ważne świadectwo kwalifikacyjne na stanowisku dozoru i wiedzę w zakresie wykonywanej pracy oraz istniejących zagrożeń;

- koordynującego – osoba upoważniona pisemnie przez prowadzącego eksploatację urządzeń energetycznych, posiadająca ważne świadectwo kwalifikacyjne na stanowisku dozoru, wyznaczona przez poleceniodawcę do koordynacji prac, określonych w poleceniu pisemnym, związanych z ruchem urządzeń energetycznych;

- dopuszczającego – osoba wyznaczona przez poleceniodawcę, posiadająca ważne świadectwo kwalifikacyjne na stanowisku eksploatacji i upoważniona pisemnie przez prowadzącego eksploatację urządzeń energetycznych do wykonywania czynności związanych z przygotowaniem i przekazaniem miejsca pracy

- kierującego zespołem – osoba wyznaczona przez prowadzącego eksploatację do kierowania zespołem, posiadająca umiejętności zawodowe w zakresie wykonywanej pracy oraz ważne świadectwo kwalifikacyjne na stanowisku eksploatacji.

Określenie czytelnych kryteriów dotyczących tworzenia zasad eksploatacji urządzeń energetycznych.

Chodzi o to, aby każde urządzenie posiadało własną instrukcję eksploatacji, zawierającą informacje niezbędne do jego bezpiecznej obsługi. Instrukcja powinna zawierać m.in. charakterystykę maszyny, sposób jej działania i obsługi zgodnej z zasadami bhp, proces postępowania w razie awarii oraz informacje o serwisie. Powinna wskazać, jakie urządzenie może spowodować zagrożenie dla zdrowia lub życia człowieka oraz wskazać metody przeciwdziałania mu, zalecając środki ochrony zbiorowej i indywidualnej.

Opracowanie podstawowych wytycznych w odniesieniu do organizacji prac wykonywanych przy urządzeniach i instalacjach energetycznych.

Obejmuje to przepisy dotyczące wykonywania prac w pomieszczeniach zamkniętych (np. zbiornikach lub kanałach); zasady bezpiecznego prowadzenia prac eksploatacyjnych w gazociągach, instalacji lub zbiornikach wodoru oraz elektrolizerach wody, a także procedurę zlecania i przygotowywania do wykonania prac z urządzeniami energetycznymi.

Według autorów projektu zawarte w nim zmiany pozwolą na odpowiedni dobór członków zespołów osobowych wykonujących prace przy urządzeniach i instalacjach energetycznych pod kątem liczebności i kwalifikacji, zapewnienie odpowiedniego nadzoru nad wykonywaniem prac oraz przygotowaniem i uporządkowaniem miejsca pracy po jej wykonaniu, co w konsekwencji pozwoli na podwyższenie poziomu bezpieczeństwa.

Opisane w tekście zmiany w rozporządzeniu są projektem, więc mogą nie zostać wprowadzone.

 

Autor: mgr inż. Tomasz Karwat rzeczoznawca IR SEP i NOT, wykładowca Akademii Umiejętności Inżynierskich