Gdzie montować detektory tlenku węgla i propan-butanu

Gdzie montować detektory tlenku węgla i propan-butanu

Miejsca, w który montuje się w wielostanowiskowych garażach podziemnych detektory CO i LPG wiążą się ściśle z właściwościami fizyko-chemicznymi tych gazów.

Tlenek węgla to produkt boczny spalania paliw w silnikach samochodów. Jego gęstość zbliżona jest do gęstości powietrza (≈0,97 przy 15oC, 1000 hPa) i po wychłodzeniu spalin gaz ten szybko miesza się z otaczającym powietrzem. W przybliżeniu można przyjąć, że stężenie tlenku węgla okaże się jednakowe w całej objętości otaczającego powietrza. Teza ta jest tym bardziej uzasadniona, że w garażu odbywa się ciągły ruch samochodów, otwierane są bramy i drzwi klatek schodowych, dodatkowo działająca wentylacja bytowa powoduje ruch i mieszanie się powietrza. Pozwala to przyjąć pewne założenia ułatwiające projektowanie systemów detekcji CO, m.in. takie, że zasięg detekcji pojedynczego urządzenia to okrąg o promieniu 8 m (nie należy przy tym zapominać, że gaz musi dostać się do wnętrza obudowy detektora na drodze dyfuzji). Umieszczanie detektorów na słupach konstrukcji nośnej oznacza, że jeden detektor jest w stanie wykryć tlenek węgla na powierzchni ok. 200 m2. Montaż detektora na ścianie powoduje, że obszar detekcji detektora ograniczy się do ok. 100 m2. Przykład rozmieszczenia detektorów pokazano na rysunku 1 (detektor w środku okręgu o promieniu 8 m).

Rys. 1. Przykład rozmieszczenia detektorów w garażu podziemnym

Tlenek węgla może wniknąć do organizmu wyłącznie przez układ oddechowy. Z tego względu zaleca się, aby wysokość montażowa detektorów CO wynosiła ok. 1,80 m nad poziomem posadzki. Minimalna wysokość garaży to 2,2 m. Umieszczanie detektorów tuż pod stropem naraża je na bezpośredni kontakt z gorącymi spalinami i może spowodować zatrucie sensora (elementu odpowiedzialnego za wykrywanie gazu).

Propan-butan jest gazem blisko 2 razy cięższym od powietrza (w zależności od składu mieszanki). W przypadku rozszczelnienia samochodowej instalacji gazowej będzie więc zalegać przy podłodze i może doprowadzić do powstania mieszaniny wybuchowej gazu z otaczającym powietrzem. Detektory LPG montuje się zatem nisko – dolna krawędź detektora ok. 0,3 m nad poziomem posadzki.

Autor: dr inż. Jolanta Dębowska-Danielewicz
Słowa kluczowe:
detekcja gazów, LPG, CO